Alfabet Morawieckiego Pełny indeks od A do Ż →
  1. Alfabet Morawieckiego (A–Ż)
  2. T jak Turów
T jak Turów Energia i klimat

Nocne ogłoszenie porozumienia z Czechami, dementi z Pragi i rachunek ponad 113 mln euro

Odkrywkowa Kopalnia Węgla Brunatnego Turów z elektrownią w tle
Kopalnia i Elektrownia TurówKompleks energetyczny w Bogatyni na styku granic Polski, Czech i Niemiec.Fot. Petr Vodička / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

W maju 2021 r. podczas szczytu UE w Brukseli Mateusz Morawiecki ogłosił, że Czechy zgodziły się wycofać skargę ws. kopalni Turów z TSUE. Kilka godzin później premier Czech Andrej Babiš zaprzeczył tym słowom, a ugoda została zawarta dopiero po ośmiu miesiącach naliczania kar.

Wypowiedź 1konferencja po szczycie UE

Wydaje się, że jesteśmy już bardzo bliscy porozumienia. W wyniku tego porozumienia Republika Czeska zgodziła się wycofać wniosek do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. To porozumienie przede wszystkim zakłada wieloletnie projekty z udziałem strony polskiej w wysokości do 45 mln euro.
Sprawdź źródło (Rzeczpospolita) Źródło: Konferencja prasowa w Brukseli — tego samego dnia premier Czech Andrej Babiš oświadczył: „Nie wycofamy żadnej skargi”

Wypowiedź 2wystąpienie w Bogatyni

Niezależnie od wszystkiego, nie pozwolimy zamknąć kopalni Turów.
Sprawdź źródło (RMF24) Źródło: Spotkanie premiera z górnikami i energetykami przy kompleksie Turów

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Krytycy i media wskazywali, że konflikt z samorządem Kraju Libereckiego można było zakończyć na wczesnym etapie kilkakrotnie niższym kosztem, zanim sprawa trafiła do TSUE. Po przedwczesnym ogłoszeniu sukcesu w maju 2021 r. i odmowie wstrzymania wydobycia TSUE nałożył na Polskę karę 500 tys. euro dziennie. Zanim 3 lutego 2022 r. podpisano ugodę z rządem Petra Fiali (45 mln euro rekompensaty), narosło 68,5 mln euro kar potrąconych z funduszy UE (prawomocnie utrzymanych przez TSUE).

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki (KPRM, luty 2022 r.) podkreślał, że podporządkowanie się jednoosobowemu postanowieniu zabezpieczającemu TSUE oznaczałoby natychmiastowe pozbawienie prądu milionów gospodarstw domowych (ok. 4–7% krajowej mocy), odcięcie Bogatyni od ogrzewania oraz utratę tysięcy miejsc pracy przy jednoczesnej pracy czeskich i niemieckich kopalni tuż za granicą. Ugodę z lutego 2022 r. i budowę podziemnego ekranu przeciwfiltracyjnego rząd przedstawiał jako trwałą obronę suwerenności energetycznej.